Nieodpłatna pomoc prawna

 

W Polsce system nieodpłatnej pomocy prawnej pozasądowej nie został uregulowany żadnym aktem prawnym. Państwo nie ma obowiązku świadczenia takiej pomocy. Wszystkie formy pomocy prawnej i udzielanie pouczeń przy czynnościach prawnych są realizowane dobrowolnie przez organizacje pozarządowe oraz uniwersyteckie kliniki prawa, lub są świadczone przez instytucje w wybranych zakresach określonych odrębnymi ustawami, m.in. również przez adwokatów, radców prawnych, notariuszy oraz komorników sądowych.

  • Biura Porad Obywatelskich (BPO)

Biura Porad Obywatelskich specjalizują się w udzielaniu informacji i porad obywatelskich i prawnych. Pracują tam specjaliści oraz prawnicy. BPO udzielają najczęściej porad w kwestiach z zakresu prawa rodzinnego, opiekuńczego, bankowego, mieszkaniowego oraz prawa pracy. BPO nie mogą reprezentować klienta w sądzie ani nie mogą sporządzać pism dla klienta.

Przed udaniem się do BPO przygotuj wszystkie dokumenty, które posiadasz, a które związane są ze sprawą, co znacznie ułatwi prawnikowi udzielenie Ci porady.

W BPO otrzymasz wszystkie niezbędne informacje, które mogą pomóc Ci rozwiązać problem, natomiast do Ciebie należy decyzja, jakie działania podejmiesz.

Wszystkie Biura Porad Obywatelskich są zrzeszone w Związku Biur Porad Obywatelskich i spełniają standardy wyznaczone przez związek. Aby sprawdzić rzetelność organizacji, do której chcesz się udać, możesz sprawdzić jej przynależność do Związku na stronie www.zbpo.org.pl.

Porady udzielane w BPO są nieodpłatne i są udzielane podczas bezpośredniego spotkania, drogą telefoniczną oraz poprzez internet.

  • Studenckie Kliniki Prawa

Studenckie Kliniki Prawa działają przy większości uniwersytetów w Polsce oraz przy kilku niepublicznych szkołach wyższych. Pracują w nich studenci prawa pod okiem doświadczonego prawnika, który nadzoruje prawidłowość ich pracy i udzielanych porad.

Wykaz poradni aktualnie działających na uniwersytetach jest dostępny na stronie Fundacji Uniwersyteckich Poradni Prawnych.

W Klinikach zazwyczaj są wydzielone sekcje zajmujące się poszczególnymi obszarami prawa tj. prawem cywilnym, karnym, rodzinnym, prawami osób, które są cudzoziemcami, itd. Poszczególne sekcje udzielają porad prawnych w obszarze, którym się zajmują.

  • Organizacje pozarządowe

Także niektóre organizacje pozarządowe udzielają nieodpłatnych porad prawnych cudzoziemcom przebywającym w Polsce, np. Stowarzyszenie Interwencji Prawnej w Warszawie lub Centrum Pomocy Prawnej im. H. Nieć w Krakowie.

Organizacje te zatrudniają specjalistów w zakresie prawa imigracyjnego, często posługujących się językami obcymi zrozumiałymi dla osób z krajów szukających pomocy. Sposób udzielania porad jest taki sam jak w innych organizacjach udzielających porad. Przed wizytą lub skontaktowaniem się z wybraną placówką warto zajrzeć na stronę instytucji i przygotować wszystkie dokumenty, które posiadasz, a które związane są ze sprawą, co znacznie ułatwi prawnikowi udzielenie Ci porady.

Organizacje pozarządowe świadczące nieodpłatnie pomoc prawną cudzoziemcom to m.in.

Centrum Pomocy Prawnej im. Haliny Nieć w Krakowie
ul. Krowoderska 11/7, 31-141 Kraków
Tel.: (+48 12) 633 72 23
Email: biuro@pomocprawna.org
 
Stowarzyszenie Interwencji Prawnej
ul. Siedmiogrodzka 5/51, 01-204 Warszawa
Tel.: (+48 22) 621-51-65
Email: biuro@interwencjaprawna.pl
 
Uniwersytecka Poradnia Prawna Uniwersytetu Jagiellońskiego
Sekcja Praw Człowieka na Uniwersytecie Jagiellońskim
al. Krasińskiego 18/3
Tel. (0-12) 430-19-97
Email poradnia.prawna@uj.edu.pl

Wykaz różnych organizacji pozarządowych i klinik, w których możesz nieodpłatnie zasięgnąć informacji lub porady prawnej czy obywatelskiej, znajdziesz na stronach:

Na zapytania można uzyskać także odpowiedź drogą elektroniczną, np. na portalu  www.migrant.info.pl 

 

  •  Adwokaci i radcy prawni

Adwokaci i radcy prawni również mogą udzielać bezpłatnych porad.  Niekiedy, zazwyczaj są to wybrane dni w roku,  kancelarie prawne organizują specjalne dni podczas których udzielają porad pro bono (nieodpłatnie). Warto śledzić te działania i dowiadywać  się o nich na stronach samorządów prawniczych z terenu, na którym mieszkasz lub przebywasz. Przykładową akcją realizowaną przez radców prawnych jest wydarzenie o nazwie Niebieski Parasol. „Otwarte dni” organizują również adwokaci, notariusze oraz komornicy sądowi. Wszystkie informacje znajdziesz na stronach samorządów:

Oprócz powyżej wymienionych instytucji nieodpłatną pomocy prawnej udzielają m.in.:

  • Ośrodki Pomocy Społecznej
  • Biura Poselskie
  • Powiatowi Rzecznicy Praw Konsumentów, którzy udzielają bezpłatnych porad w problemach konsumenckich: http://www.uokik.gov.pl/rzecznicy_konsumentow.php
  • Ośrodki Interwencji Kryzysowej, gdzie działają specjaliści gotowi nieść pomoc we wszelkich zdarzeniach wymagających pomocy prawnej czy psychologicznej np. zaistniałych w wyniku przemocy domowej,

Wykaz rzeczników we wszystkich województwach: http://www.bpp.gov.pl/index.php?id=rzecznicy,

  • Komisja Nadzoru Finansowego – tutaj możesz sprawdzić rzetelność instytucji finansowej, przeczytasz o ostrzeżeniach publicznych przed działalnością różnych instytucji finansowych, możesz również złożyć skargę na działanie banku lub ubezpieczyciela:

http://www.knf.gov.pl/dane_wspolne/Serwis_konsumenta/pomoc/tutaj_znajdziesz_pomoc.html

We wszystkich wymienionych miejscach można znaleźć nieodpłatne porady i informacje prawne

Dostęp do informacji prawnej

Niekiedy profesjonalna porada nie jest konieczna, ponieważ dla rozstrzygnięcia wątpliwości lub rozwiązania problemu wystarczy sprawdzić jak przedstawia się aktualny stan prawny w tej kwestii. W tym celu warto poszukać w internecie aktu prawnego regulującego interesujące Cię zagadnienie.

Ważne jest aby zawsze sprawdzać datę danej wersji aktu prawnego i  upewnić się, że dany przepis jest aktualny i że nie zostały w międzyczasie wprowadzone zmiany .

Elektronicznie bazy aktów prawnych są dostępne na stronach:

Ponadto na terenie UE funkcjonuje SOLVIT, tj. nieformalny system pośredniczący w rozwiązywaniu sporów z administracją publiczną innego państwa członkowskiego UE, z którego  mogą również korzystać przedsiębiorcy.

W Polsce, Centrum SOLVIT funkcjonuje od maja 2004 r. i jest prowadzony przez Departament Spraw Europejskich w Ministerstwie Gospodarki: http://ec.europa.eu/solvit/

 

Dodatkowe informacje:

Urząd do spraw Cudzoziemców – www.udsc.gov.pl

 

 

Stan prawny na dzień 14 lipca 2013 r.