Obowiązek edukacji powszechnej

Na podstawie obowiązujących przepisów wszystkie dzieci znajdujące się na terenie Polski podlegają obowiązkowi szkolnemu. Obowiązek ten dotyczy wszystkich cudzoziemców niezależnie od ich statusu prawnego i podstawy pobytu na terytorium Polski. Oznacza to, że nawet jeśli osoba dorosła przebywa na terytorium Polski nielegalnie, jej dzieci mają prawo chodzić do szkoły.

Wiek

Obowiązkiem edukacji powszechnej są objęte dzieci w wieku od 6 do 18 lat niezależnie od obywatelstwa, czy statusu prawnego.

Uprawnienia

Dziecko każdego cudzoziemca może uczęszczać do przedszkola, szkoły podstawowej, gimnazjum i szkoły pogimnazyjnej. Nauka i opieka w publicznych szkołach podstawowych, gimnazjach oraz szkołach pogimnazjalnych (do ukończenia 18 lat) jest bezpłatna (dotyczy to także dzieci cudzoziemców, którzy przebywają w Polsce nielegalnie).

Obowiązki

Należy pamiętać, iż prawo do edukacji powszechnej jest prawem dziecka. Rodzice lub opiekunowie zaś są zobowiązani wysłać dziecko do szkoły. Za nie spełnienie obowiązku szkolnego opiekun dziecka (w tym rodzic) może zostać ukarany karą grzywny.

Procedura

Jeżeli chcesz wysłać swoje dziecko do przedszkola lub szkoły podstawowej musisz złożyć odpowiedni wniosek do kierownika przedszkola lub dyrektora szkoły.

Jeżeli chcesz aby Twoje dziecko zostało przyjęte do gimnazjum lub szkoły ponadgimnazjalnej musisz przedstawić:

  • świadectwo lub inny dokument potwierdzający ukończenie szkoły w kraju pochodzenia, które jest uznane przez polskie prawo wraz z tłumaczeniem na język polski przez tłumacza przysięgłego,

(Na mocy umów międzynarodowych Rzeczpospolita Polska uznaje dokumenty o wykształceniu, stopnie i tytuły naukowe z następujących państw: Armenia, Austria, Białoruś, Bośnia i Hercegowina, Bułgaria, Chorwacja, Czechy, Estonia, Francja, Kazachstan, Kirgistan, Koreańska Republika Ludowo-Demokratyczna, Kuba, Libia, Litwa, Łotwa, Macedonia, Mołdowa, Mongolia, Niemcy, Rosja, Rumunia, Serbia i Czarnogóra, Słowacja, Słowenia, Syria, Tadżykistan, Ukraina, Uzbekistan, Węgry, Wietnam).

  • zaświadczenie lekarskie potwierdzające, że może ono uczęszczać do danego rodzaju szkoły.

Dokumenty, o których była mowa powyżej i inne dokumenty najlepiej przygotować jeszcze przed wyjazdem z kraju pochodzenia.

Cudzoziemiec, który nie może przedłożyć dokumentów potwierdzających jego edukację w kraju pochodzenia, może zostać przyjęty do szkoły na podstawie przeprowadzonego egzaminu wstępnego, sprawdzianu wiedzy lub badania przydatności albo innych warunków określonych w odrębnych przepisach. Decyzja podejmowana jest przez dyrektora szkoły, do której cudzoziemiec zamierza uczęszczać.

Rzecznik Praw Dziecka

Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 6 stycznia 2000 ro Rzeczniku Praw Dziecka (Dz. U. z dnia 31 stycznia 2000 r.) oraz Konstytucją RP – Rzecznik Praw Dziecka stoi na straży praw dziecka określonych w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, Konwencji o prawach dziecka i innych przepisach prawa, z poszanowaniem odpowiedzialności, praw i obowiązków rodziców.  Rzecznik przy wykonywaniu swoich uprawnień kieruje się dobrem dziecka oraz bierze pod uwagę, że naturalnym środowiskiem jego rozwoju jest rodzina.

Rzecznik nie zastępuje instytucji i organów odpowiedzialnych za podejmowanie działań związanych z ochroną praw dzieci m.in. organów rządowych, w szczególności: Ministra Zdrowia, Sprawiedliwości, Spraw Wewnętrznych i Administracji, Edukacji Narodowej, Pracy i Polityki Społecznej oraz podległych im jednostek, a także instytucji samorządowych takich, jak: ośrodki pomocy społecznej, domy dziecka, placówki oświatowe. To wskazane podmioty wykonują działania zapewniające dzieciom pełny i harmonijny rozwój, np. o charakterze edukacyjnym, socjalnym, czy zdrowotnym. Odpowiadają również za poszanowanie godności i podmiotowości dziecka m.in. w toku procesów sądowych.

Natomiast jeśli Rzecznik Praw Dziecka uzyska informację lub dostrzeże naruszenie praw i dobra dziecka podejmuje czynności, które są przewidziane w ustawie:

  1. zwraca się do organów władzy publicznej, organizacji lub instytucji o złożenie wyjaśnień i udzielenie niezbędnych informacji, a także o udostępnienie akt i dokumentów;
  2. zwraca się do właściwych organów, w tym Rzecznika Praw Obywatelskich, organizacji lub instytucji o podjęcie prawidłowych działań na rzecz dziecka z zakresu ich kompetencji;
  3. przedstawia właściwym organom władzy publicznej, organizacjom oraz instytucjom oceny i wnioski zmierzające do zapewnienia skutecznej ochrony praw i dobra dziecka oraz trybu załatwiania spraw w tym zakresie.

Mimo że wystąpienia Rzecznika Praw Dziecka nie mają charakteru wiążącego dla podmiotu do którego są kierowane, powinny być traktowane z właściwą powagą i stanowić wykładnię dla prawidłowego postępowania względem dzieci. Ponadto powinny być sygnałem dla organów nadzorujących do wszczęcia kontroli podmiotów, które przez swoje zaniedbanie działają na niekorzyść małoletnich.

Rzecznik wielokrotnie występuje również o wydanie lub zmianę aktów prawnych, jednak nie posiada inicjatywy ustawodawczej – swoje propozycje nowelizacji prawa przedstawia za pośrednictwem właściwych organów.

Biuro Rzecznika Praw Dziecka:
ul. Przemysłowa 30/32
00-450 Warszawa
telefon: (22) 583 66 00
fax: (22) 583 66 96
e-mail: rpd@brpd.gov.pl
www: http://www.brpd.gov.pl/

DZIECIĘCY TELEFON ZAUFANIA RZECZNIKA PRAW DZIECKA: 
800 12 12 12  
czynny w godzinach 8.15 – 20.00, na ten numer dodzwonisz się bezpłatnie z każdego telefonu stacjonarnego.

TELEFON ZAUFANIA DLA DZIECI I MŁODZIEŻY - 116 111

  • Telefon Zaufania 116 111 jest czynny codziennie, od 12.00 do 20.00
  • W Telefonie Zaufania jesteś anonimowy - nie musisz mówić, jak się nazywasz i skąd dzwonisz.
  • Połączenia z numerem 116 111 są całkowicie bezpłatne.

Podstawa prawna

Właściwe urzędy

Dodatkowe informacje znajdziesz na stronach :

  • https://www.poland.gov.pl
  • http://www.cudzoziemcy.info.pl/edukacja.php
  • http://www.migrant.info.pl
  • http://www.forummigracyjne.org/pl
  • http://interwencjaprawna.pl/docs/prawo-do-edukacji-05-2010.pdf