PRZEDSIĘBIORCA

Prowadzenie działalności gospodarczej w Polsce można podjąć w kilku różnych formach prawnych.

O wyborze formy działalności z reguły decyduje sam przedsiębiorca, z pewnymi ograniczeniami opisanymi w przepisach prawnych. Ustawa z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. 2004 Nr 173 poz. 1807 ze zm.) wymienia istniejące formy prowadzenia działalności gospodarczej. Należą do nich:

Przedmiotem niniejszego artykułu są warunki i zasady na jakich osoby zagraniczne mogą podejmować działalność gospodarczą w formie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Warunki te określone są we wspomnianej już wyżej ustawie.

Jeśli chcesz się dowiedzieć więcej na temat różnic pomiędzy poszczególnymi rodzajami spółek, przejdź do podstrony ‘Rodzaje Spółek’.[Zlinkować do podstrony z rodzajami spółek]

UWAGA! Nie wszyscy cudzoziemcy przebywający w Polsce mogą korzystać ze swobody wyboru formy działalności gospodarczej jaka przysługuje obywatelom polskim.

Kto może założyć działalność gospodarczą?

Polskie prawo odmiennie traktuje cudzoziemców pochodzących z krajów członkowskich Unii Europejskiej czy cudzoziemców pochodzących z krajów, które są sygnatariuszami wybranych umów międzynarodowych a cudzoziemców z pozostałych krajów.

Zgodnie z art. 13 ust. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, prawo do podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej w Polsce na takich samych zasadach jak obywatele polscy (czyli w pełni korzystając ze swobody wyboru formy prowadzenia działalności) posiadają:

  • osoby zagraniczne z państw członkowskich Unii Europejskiej,
  • osoby zagraniczne z państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym oraz
  • osoby zagraniczne z państw niebędących stronami umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, które mogą korzystać ze swobody przedsiębiorczości na podstawie umów zawartych przez te państwa ze Wspólnotą Europejską i jej państwami członkowskimi.

Pozostałym cudzoziemcom prawo podejmowania i wyboru formy działalności gospodarczej przysługuje w zależności od posiadanej podstawy prawnej pobytu cudzoziemca na terytorium Polski:

  • Obywatele innych państw niż wymieniono wyżej mogą podejmować i wykonywać działalność gospodarczą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na takich samych zasadach jak obywatele polscy jeżeli posiadają w Rzeczypospolitej Polskiej:

a) zezwolenie na osiedlenie się,

b) zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego Wspólnot Europejskich,

c) zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony udzielone w związku z następującymi okolicznościami:

i)          byciem członkiem rodziny cudzoziemca, o którym mowa w art. 54 ustawy o cudzoziemcach, który przybywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub przebywa na tym terytorium w celu połączenia z rodziną. (W art.54 jest mowa o cudzoziemcach, m.in. zamieszkujących na terytorium RP na podstawie zezwolenia na osiedlenie się; na podstawie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE; posiadającego status uchodźcy i inne)

ii)        posiadaniem zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE, udzielone przez inne państwo członkowskie Unii Europejskiej, oraz zamiarem wykonywać pracę lub prowadzić działalność gospodarczą na podstawie przepisów obowiązujących w tym zakresie w Rzeczypospolitej Polskiej, podjąć lub kontynuować studia lub szkolenie zawodowe lub wykaże, że zachodzą inne okoliczności uzasadniające zamieszkiwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,

iii)      byciem członkiem rodziny cudzoziemca, o którym mowa w art. 53 pkt 13 ustawy o cudzoziemcach, z którym przebywał na terytorium innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, towarzyszącym mu lub chcącym się z nim połączyć,

iv)       przybyciem lub przebywaniem na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w celu podjęcia lub kontynuacji stacjonarnych studiów wyższych lub stacjonarnych studiów doktoranckich na tym terytorium, zwanych dalej „studiami”, także w przypadku gdy cudzoziemiec podjął studia na terytorium innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, które zamierza kontynuować lub uzupełnić na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,

d) zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony udzielone, przybywającemu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub przebywającemu na tym terytorium w celu połączenia z rodziną, członkowi rodziny w rozumieniu art. 53 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzo-ziemcach, osób, o których mowa w lit. a, b, e i f,

e) status uchodźcy,

f) ochronę uzupełniającą,

g) zgodę na pobyt tolerowany,

h) zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony i pozostają w związku małżeńskim, zawartym z obywatelem polskim zamieszkałym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,

2) korzystają w Rzeczypospolitej Polskiej z ochrony czasowej,

3) posiadają ważną Kartę Polaka,

4) są członkami rodziny, w rozumieniu art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 14 lipca 2006 r. o wjeździe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pobycie oraz wyjeździe z tego terytorium obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej i członków ich rodzin (Dz. U. Nr 144, poz. 1043, z 2007 r. Nr 120, poz. 818, z 2008 r. Nr 216, poz. 1367 oraz z 2010 r. Nr 81, poz. 531), dołączającymi do obywateli państw, o których mowa w ust. 1, lub przebywającymi z nimi.

Osoby zagraniczne inne niż wymienione wyżej mają prawo do podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej tylko w wybranych formach prawnych, mianowicie w formie: spółki komandytowej, komandytowo-akcyjnej, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i spółki akcyjnej, a także do przystępowania do takich spółek oraz obejmowania bądź nabywania ich udziałów lub akcji, o ile umowy międzynarodowe nie stanowią inaczej.

Polskie prawo nie przewiduje sytuacji, w której zamiar podjęcia działalności gospodarczej mógłby stanowić samodzielną podstawę do ubiegania się o wizę krajową RP, jak przewiduje to np. prawo Wielkiej Brytanii (TIER 1 Entrepreneur visa).

Wiza Schengen lub wiza krajowa (na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 o cudzoziemcach) mogą być wydane m.in. w celu prowadzenia działalności gospodarczej w Polsce, jednak wizę na tej podstawie można uzyskać jeżeli cudzoziemiec prowadzi już działalność gospodarczą w innym kraju i np. zamierza zrealizować cele biznesowe lub rozpocząć współpracę z innym przedsiębiorcą w Polsce w ramach tej działalności. (wizy biznesowe do Polski – w celu prowadzenia działalności gospodarczej)

Rejestracja działalności gospodarczej w CEIDG

Jeżeli cudzoziemiec spełnia wymienione wyżej warunki może on zarejestrować działalność gospodarczą na terytorium RP. Rejestracji można dokonać:

Od 2009 roku w celu rejestracji działalności gospodarczej nie jest wymagane udanie się do wszystkich urzędów, do których taka informacja powinna być zgłoszona. Wniosek o wpis do CEIDG (formularz CEIDG-1) stanowi jednocześnie:

  • Wniosek o nadanie numeru REGON,
  • zgłoszenie do urzędu skarbowego (rejestracja, nadanie NIP, wybór formy opodatkowania),
  • zgłoszenie płatnika składek do ZUS lub oświadczenie o kontynuowaniu ubezpieczenia w KRUS.

Wszelkie czynności związane z wpisem do CEIDG są BEZPŁATNE. W internecie można znaleźć płatne oferty dokonania wpisu, lecz są to oferty komercyjne.

Przedsiębiorca może podjąć działalność gospodarczą już w dniu złożenia wniosku o wpis. Wpis jest dokonywany nie później, niż następnego dnia roboczego po dniu wpływu do CEIDG poprawnego wniosku. Zaświadczeniem o wpisie w CEIDG jest wydruk ze strony internetowej CEIDG.

Zakładając działalność gospodarczą należy określić czym będzie się zajmować nasza firma. W tym celu należy wybrać odpowiednie kody z Polskiej Klasyfikacji Działalności PKD 2007 na stornie GUS lub skorzystać z  Wyszukiwarki kodów PKD na stronie EUGO.

PKD – Polska Klasyfikacja Działalności, jest umownie przyjętym, hierarchicznie usystematyzowanym podziałem zbioru rodzajów działalności społeczno-gospodarczej, jakie realizują jednostki (podmioty gospodarcze).Klasyfikacja ta jest stosowana w statystyce, ewidencji i dokumentacji oraz rachunkowości, a także w urzędowych rejestrach i systemach informacyjnych administracji publicznej w Polsce

Wraz ze złożeniem wniosku o pierwszy wpis do CEIDG należy dokonać wyboru formy opodatkowania podatkiem dochodowym oraz wskazać formę wpłaty zaliczki. W przypadku wyboru karty podatkowej, do wniosku można dołączyć zgłoszenie PIT-16. Zmiana wyboru formy opodatkowania w trakcie wykonywania działalności gospodarczej jest możliwa tylko na zasadach określonych w przepisach podatkowych. Ogólnie rzecz biorąc, wybrana forma opodatkowania wiąże przedsiębiorcę do końca danego roku rozliczeniowego. Szczegółowe informacje dotyczące poszczególnych form opodatkowania zawarte są w broszurze informacyjnej Ministerstwa Finansów – Pobierz poradnik].

Karta podatkowa – uproszczona forma opodatkowania działalności gospodarczej w polskim systemie podatkowym, w której rozliczenie odbywa się bez ustalania konkretnej podstawy wymiaru podatku (zwłaszcza wielkości dochodu), uwzględniająca jednak rodzaj wykonywanej działalności zarobkowej i ewentualnie określone kryteria. Opodatkowanie w tej formie wybrać mogą osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą oraz spółki cywilne osób fizycznych, których działalność polega w szczególności na świadczeniu usług dla ludności, przy niewielkiej liczbie pracowników i zleceniobiorców. W tej formie opodatkowania podatnik dokonuje – bez wezwania urzędu skarbowego – miesięcznej płatności podatku

Zezwolenia/Koncesje/Licencje

Niektóre formy działalności gospodarczej są w Polsce reglamentowane i rozpoczęcie ich wykonywania wymaga uzyskania stosownego zezwolenia. Oznacza to, że do ich wykonywania, poza uzyskaniem wpisu w rejestrze przedsiębiorców, należy uzyskać stosowny wpis w rejestrze działalności regulowanej, koncesję, zezwolenie lub licencję. Należy pamiętać, aby przed dokonaniem rejestracji działalności gospodarczej sprawdzić czy działalność nie będzie podlegała jednemu z ograniczeń, a jeżeli tak, zadbać o uzyskanie stosownego wpisu lub zezwolenia.

Zatrudnienie pracowników

Jeżeli przedsiębiorca zamierza zatrudnić pracownika lub pracowników, musi w ciągu 30 dni od daty zatrudnienia powiadomić na piśmie właściwego inspektora Państwowej Inspekcji Pracy i właściwego inspektora sanitarnego o miejscu, rodzaju i zakresie prowadzonej działalności oraz liczbie pracowników. Powinien także złożyć pisemną informację o środkach i procedurach przyjętych dla spełnienia wymagań wynikających z przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy dotyczących danej dziedziny działalności. Ponadto przedsiębiorca, jako płatnik składek na ubezpieczenia społeczne oraz zdrowotne, ma obowiązek zgłosić nowozatrudnionego pracownika do ZUS i odprowadzać za niego odpowiednie składki. Zgłoszenia do ZUS dokonuje się w terminie 7 dni od daty powstania obowiązku ubezpieczenia, czyli od daty zatrudnienia.

Zawieszenie/Zakończenie prowadzenia działalności gospodarczej

Wykonywana działalność gospodarcza może podlegać zawieszeniu na wniosek przedsiębiorcy, jednak pod warunkiem, że przedsiębiorca nie zatrudnia pracowników. Przedsiębiorca może zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej na okres od 30 dni do 24 miesięcy. Jeżeli nie wznowi jej wykonywania przed upływem okresu 24 miesięcy, wpis zostanie wykreślony z urzędu.

Więcej informacji o zakładaniu działalności gospodarczej można znaleźć na stronach:

http://www.ceidg.partnersc.com/?gclid=CJDmmtCdt7gCFc5V3god_1UAfA

https://prod.ceidg.gov.pl/ceidg.cms.engine/

http://www.um.wroc.pl/m3554/p6663.aspx,

http://www.ms.gov.pl/

Warto wiedzieć!
Osoby, które są zainteresowane prowadzeniem działalności gospodarczej w Polsce mogą skontaktować się z Polską Agencją Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP), która oferuje szkolenia dla przedsiębiorców oraz organizuje studia podyplomowe z zakresu przedsiębiorczości.

Ponadto, w ramach działalności PARP działają Punkty Konsultacyjne KSU (Krajowy System Usług), gdzie można uzyskać bezpłatne informacje dla przedsiębiorstw i osób zamierzających rozpocząć działalność gospodarczą.

Lista Punktów Konsultacyjnych KSU jest dostępna tutaj.  Z usług Punktów Konsultacyjnych KSU można korzystać telefonicznie, mailowo oraz osobiście, umawiając się na spotkanie z konsultantem PK KSU w siedzibie punktu.

Podstawa prawna

1.      USTAWA  z dnia 2 lipca 2004 r.  o swobodzie działalności gospodarczej Dz.U. 2004 Nr 173 poz. 1807
2.     USTAWA z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach Dz.U. 2003 Nr 128 poz. 1175